o ghanito, pai e señoro 🛰🍉

Un dels moments més emotius que he viscut com a president del Parlament ha estat escoltar l’himne nacional, Els Segadors, a l’escala d’honor, interpretat pels gaiters de l’@ACGRosaliaCastr de Cornellà de Llobregat. Extraordinari.

Sobre isto lembro a un moi reputado intelectual histórico do país cando lle ensinei Google Earth. Ficou abraiado. -Podes achegarte a TalSitio? Baixei ata o seu concello. -Tremendo. Un pouquiño máis? Descendín ata a súa parroquia. Exclamacións de abraio. -Que marabilla. Colle por aí. Quererá ver a súa casa, pensei. -Esa é a súa casa, non? -Si, fillo, si, pero colle aí máis á dereita, por favor. Magnífico. Os ollos tíñaos como melóns de grandes. Está fascinado co que pode facer a tecnoloxía, pensei. Sinalou aquela casa cunha finca. -E este trebello abraiante poderá baixar un pouco máis? -Un chisco si, veña. Puxo unha enorme cara de satisfaccion. No interior daquela finca, que se vía protexida do exterior por un gran muro e árbores, había unha piscina. E de súpeto aquel señor salta diante de min: -Ves como o cabrón fixo unha piscina sen licencia?

Este momentazo ten, cando menos, dous subtextos non incompatibles

Un dos grupos máis interesantes dos últimos tempos no panorama galego. Dádelles cariño, que son xeniais e teñen moitos discos por sacar ;) luzes.gal/18/12/2024/seccion… @RevistaLuzes

Leo a recente novidade editorial dun escritor veleador e camorrista e penso: o que non se pode facer é a pelota ás lectoras. Eu ben sei que estes tempos son complexos. Máis alá de ironías e de linguaxes encendidas de eles/elas/nós, como tantas veces se ven por aquí, moitos escritores homes atópanse preocupados e confusos nunha encrucillada de como afrontar as súas novelas as personaxes femininas. A revolución das mulleres nas letras -que toca todas as partes do sector, desde as que toman decisións editoriais, as que len, as que escriben, as que median- ten a moitos escritores nacidos noutras épocas literarias moi descolocados. E un escritor sempre, aínda que diga o contrario, está á procura do seu público. E como chegar agora ao público? Eu creo que estes tempos son desafiantes, e iso ten unha parte estupenda. A presenza maioritaria da ollada e dos gustos femininos obríganos a pensar na nosa visión, en nós mesmos, en como construír unha nova linguaxe desde a nosa óptica. Obríganos a comprender, a entender, a escribir desde outro lugar. Non é un exercicio doado. Sábelo cando comezas a escribir e éntranche as dúbidas. Será isto ridículo? Será un clixé? Será un tópico? Será considerado ofensivo? Será un fracaso? Decatámonos de todo o que non limos, o que non preguntamos, o que non escoitamos desde a nosa posición cómoda. Sabemos que nos falta moito por saber de moita da xente que agora nos le. E non falo dos seus gustos literarios: falo da súa ollada, da experiencia do mundo. Moito autor está perdido nese mundo, no que non hai un manual claro de saída. Require moita investigación, moita introspección comprendelo e chegar a outro lugar. Porén, creo que o problema está noutro lado: a outra cara destes tempos é a dos relatos ridículos, simplificadores, parodias da literatura, que estamos a padecer. Nese camiño van moitos escritores que entenden que o recoñecemento está por aí. Hainos que consideran que o seu target son as lectoras de trinta e poucos, as de vinte e moitos. A maioría tiran polas de corenta e tantos, que é onde está o principal parné comprador de libros. E moitos deles, no fondo, na súa adulación implícita nas mulleres, elaboran parodias do xénero, do sexo e da presenza das personaxes femininas nos mundos literarios nos que habitan. A parodia é que aspiran a retratar as aspiracións e ensoñacións da lectora modelo na protagonista da novela con pouca sutileza. E o escritor camorrista non é o único. Hai outros. Tampouco lles vai mal, ollo. Porén, o desafío está noutro lugar: vai polo respecto e a complicidade estreita coas lectoras ávidas, curtidas en mil e unha tramas literarias. Vai por respectar a súa intelixencia, conspirando con elas e a súa capacidade crítica mentres exploras xunto con elas universos de ficción e imaxinación. Sempre crin que o máximo respecto por unha escrava, por unha vítima de racismo e da explotación sexual, por unha labrega galega, é asumir a súa complexidade, a capacidade potencial da vítima de provocar outras vítimas, o asumir o seu potencial destrutor ao tempo que a luz que garda dentro. Non é doado: no fondo todo o mundo quere acompañar a unha heroína e un heroe durante trescentas páxinas, aínda que ao mellor en público diga que non. Relatos binarios entre o ben e o mal, nos que é doado escoller bando; á fin e ao cabo a literatura permítenos escapar dun mundo cada vez máis complexo nos que non é tan doado saber quen son os bos e quen os malos. A xente recomenda e agasalla libros de heroínas e heroes, non de desgraciadas. Pero iso xa pasaba antes. Hoxe en día temos a sorte de contarmos con canles coma os clubes de lectura onde sometemos a nosa obra á conversa e o xuízo crítico. É aí onde moitas veces os escritores podemos aprender. Eu aprendín unha cousa: nos clubes as mulleres preguntan con moita frecuencia polas mulleres das novelas, ás veces por personaxes secundarias. E fan preguntas concretas, moi directas, que che fan reflexionar sobre como construíches esa personaxe. Lembro, por exemplo, como intuíran que á personaxe de Encarna Baamonde, no Anxo Negro, lle faltaba algo. Eu tiña programado desenvolver a súa historia en Nus, unha novela posterior. Nese exercicio daste conta do que podías ter desenvolto na novela e non desenvolviches, desas mulleres que colocaches como secundarias e resulta que, a xuízo das túas lectoras, tiñan todos os vimbios para seren protagonistas. Si, sen dúbida son tempos desafiantes. E por iso precisamos de valor ao escribir, de asumir máis olladas. O que non podemos facer é o truco barato de seducir a través de estereotipos, contándolle á lectora o guapa, o sofisticada, o complexa que é ela mesma a través da súa personaxe. Salvo que pensemos nelas unicamente como clientas, e non como compañeiras de viaxe literaria. Con esas son as que eu quero falar nesa privilexiada intimidade das páxinas dun libro.