Pinned Tweet
Üçüncü kitabım, aynı zamanda doktora tezim, "Tarihi ve Mekânsal Değişimiyle İstanbul Gazeteciliği" bugün Ötüken Neşriyat'tan çıktı.
Eve giren gazetelerle okumayı söken çocuk, Babıali gazeteciliğine ve mesleğin hakiki emekçilerine borcunu ödeyebildiyse ne mutlu bana...
Vefatının 17. yıldönümünde, Ömer Lütfi Mete'yi Türk Edebiyatı dergisinde birlikte çalıştıkları İlhan Ezik'in (1947-1987) ardından yazdığı şiirle analım:
Ezik Ezik
"Ölümden bir gün yutkundum Boğaz'a nazır,
Nakşoldu Nakkaştepe'ye bir devrik ünlem,
Şimdi rüzgârın yamaca üflediği sır,
Sabah yeşil üstü bir teselli, bir şebnem.
...
Günler sargı sargı dolansa da yaraya
Derinden bir sızı ne geç bilir ne bitim
Hasret bir köprü gibi yaslanır karaya
İki kuş ötüşler gönderir yetim yetim
...
Sidre'm ve Çağrı'm, kalbimin kara gülleri,
Babanız toprak, yaşamak bir lirik tarım,
Ezik ezik can sürülür güzden ileri
Bir daha geçmez bu boğazdan ilkbaharım..."
Ömer Lütfi Mete (1987)
Cumartesi akşamı, restorasyon sonrasında yeniden açılan Muammer Karaca Tiyatrosunda, "Sezai Karakoç'un İstanbul'u" panelindeydik. Yazarlar ve akademisyenlerin yanında İstanbul kitap yayıncılığı âleminde emek vemiş pek çok isim de oradaydı. Şair, yazar, dergici, kitap yayıncısı ve Cağaloğlu meslek adasının sâkini Sezai Karakoç'a da böyle bir toplulukla anılmak yakışırdı.
Bu etkinlik vesilesiyle meslek büyüğüm, şair, yazar Metin Celal ile görüşme ve meslek anılarıyla bezeli kitapları "Bir Şiirdi Geçen Yıllar" ve "Hep Yaşadığımı Hatırlatıyorum Kendime"yi imzalatma imkânı buldum. (Çolpan Kitap)
Bu iki kitap Türkiye yayıncılık ve kültür tarihiyle ilgilenenler için kıymetli bilgiler içeriyor.
Şiirle yola çıkıp yayıncılığa uzanmak, Akba Kitabevi, Ankara'nın Edebiyatçı Mekânları, Varlık dergisi, Güneş gazetesi, Gazetelerin ansiklopedi savaşları,
1980'lerin dergileri, aynı yılların kültür odağı mekânları, Attila İlhan, İslam Çupi, Can Yücel, Onat Kutlar, Tomris Uyar, Agah Özgüç, Jose Saramago'nun 2007'deki İstanbul günleri, Gösteri dergisi, Reklamcı şairler, sahaflar, çevirmenler, yazlık sinemalar, Tüyap fuarları, Frankfurt kitap fuarları, İstanbul Ansiklopedisi, Selim İleri ile son buluşma.
Kısacası memleketin yayıncılık hayatına, yazılı kültürüne dair bir dolu hikâye...
@mecezey @ColpanKitap
Bugün, Adile Mermerci Anadolu Lisesi Mezunlar Derneği olarak "Mezun Buluşmaları" kapsamında, spor gazeteciliğinde 20 yılı geride bırakmış bir arkadaşımızı, 2001 yılı mezunlarımızdan gazeteci Mehmet Özcan'ı @memetozcan okulumuzda ağırladık.
Sevgili Mehmet Özcan bizlere, muhabirlikten, editörlüğe, spor yazarlığından televizyon haberciliği ve yorumculuğuna uzanan meslek deneyimini güzel üslubuyla anlattı, haberciliğin ve spor haberciliğinin inceliklerini, mesleğini seven bir insana neler katabileceğini tahayyül ettirdi.
Davetimize icabet ederek bizleri mutlu eden, Mehmet Özcan kardeşimize meslek hayatında başarılar, kolaylıklar dileriz.
@amalmezun
2004-2014 arasındaki kitap yayıncılığı zamanlarımda her yıl 9 gün boyunca İstanbul Tüyap Kitap Fuarında bulunurdum.
9 gün; her yaştan, her telden binlerce insanı fuarda seyretmek, gözlemlemek, aradıkları kitaplar veya yayınevleri için yardımcı olmak, kitaplarla ilgili heyecanlarına şahit olmak, kitaplar hakkında konuşmak, bazen yeni yazar adaylarının dosyalarını teslim almak, yayıncı ve gazeteci arkadaşlarla karşılaşmak, sonunda öyle bir gönül ferahlığı verirdi ki, o mutluluk, o huzur neredeyse bir ay boyunca beni terk etmezdi.
Adeta bir arınma hali/duygusu.
Şimdi 31 Ekim'de Bandırma'da Kuvayı Milliye Türk Kültürünü Araştırma Derneği'ne misafir olduğum akşamdan beri benzer bir ruh dinginliği içindeyim.
2026'larda, böylesi zor zamanlarda, denemekten vazgeçmeyen, gönüllülüğün bir araya getirdiği 60'a yakın arkadaşımızla, onların güzel katkılarıyla, 1,5 saatte tamamlarız derken 3,5 saate doğru akıp giden, Marmara Kıraathanesi ile başlayan ama sonra hayata, eve, yüzyüze iletişime, aileye, komşuluğa, şehir kültürüne uzanan bir sohbet ortamını yaşadık.
Sadece Bandırma'dan değil, Karacabey'den, Gönen'den, Susurluk'tan, Bursa il merkezinden gelişleriyle; yakın yıllarda kurdukları dostluk halkalarını artık birleştirmiş arkadaşlar, bir zamanlar Milli Mücadele'de Güney Marmara'nın taşıdığı mesuliyet bilincinin "kor halinde burada olduğunu" hissettirdiler.
@adilhikmet1 Ahmet Güven hocama ve @oktay_ferik Oktay Ferik kardeşime bu güzel akşamdaki emekleri için hassaten teşekkür ederim.
Kuvayı Milliye - Türk Kültürünü Araştırma Derneği'nde sağlanan bu beraberliğin uzun yıllar boyunca, yepyeni faaliyetlerle dostlukla devam etmesini dilerim.
Ne diyordu Erol Güngör, adeta "kulağımıza küpe olsun" mahiyetinde: "İnsanın anlayışlı bir muhatap bulması ne büyük saadettir!"
Vefatından bir gün önce Tüyap'ta, çalıştığım Nesil Yayınları standından İş Bankası Yayınları standında kitaplarını imzalayan Attila İlhan'ı izlemiştim gün boyu.
Ertesi gün, 10 Ekim 2005 pazartesi günü, Attila İlhan'ın ölüm haberini gazetelerin internet sayfalarında görmek ise sözle-yazıyla ifadesi zor
bir pişmanlığı ve üzüntüyü yaşatmıştı.
Attila İlhan, "Gazi Paşa"nın da "O Sarışın Kurt"un da kitap olarak yayınlandığını göremedi.
Gazi Paşa da içine birkaç ömrün sığacağı mücadele dolu, çaba dolu bir hayat yaşadıktan sonra, görmeye hakkı olduğu pek çok şeyi göremeden 57 yaşında bir memlekete veda etmişti.
Trablusgarp'ta, Tobruk ve Derne'de, Balkan Savaşlarında, Birinci Dünya Savaşının üç cephesinde; Çanakkale'de, Doğu cephesinde, Suriye ve Filistin'de,
Milli Mücadele'nin cephelerinde; Sakarya'da, Büyük Taarruz'da, neferleri ne yaşadıysa onlarla birlikte yaşayan, nesildaşları ve son Osmanlı nesliyle beraber Cumhuriyet'i düşünen ve inşa eden Gazi Mustafa Kemal Paşa'yı şükranla, minnetle yad etmek boynumuzun borcu.
Ve yad etmenin yanında, bir de dileğimiz olsun:
O ve arkadaşlarının iradeleriyle kaynaklık ettiği bu millet ve devlet hikayesinin hakikatli bir parçası, yeni, sahici ve kalıcı katkılar sunanları olabilirsek ne mutlu bize!
Mümtaz Turhan'ın öğrencisi, Erol Güngör ve Doğan Cüceloğlu gibi isimlerin çalışma arkadaşı, İstanbul Üniversitesi Psikoloji bölümüne uzun yıllar emek veren Yılmaz Özakpınar (1934-9 Kasım 2022) dört yıl önce bugün vefat etmişti.
Özakpınar hoca ardında telif ve çevirilerle kıymetli bir birikimi bıraktı.
Okuyucusu olduğum, özellikle 2000'li yıllarda Beyazıt çevresindeki pek çok mekânda konuşmalarını dinlediğim, nihayet Ötüken Neşriyat'ta bazı kitaplarının editörlüğünü yaptığım Yılmaz Özakpınar hocayı rahmetle, minnetle anıyorum.
Ne diyordu Özakpınar:
"Bugün içinde bulunduğumuz durumu düzeltmeye girişirken, başkalarının, bize benzemeyenlerin kötü insan olduğunu, içinde yaşadıkları vatana ihanetten başka amaçları olmadığını varsaymak işi baştan çıkmaza sokmak olur. Herkes kendi yetişme şartlarının, maruz kaldığı etkilerin ve bir ölçüde de tesadüflerin sevk ettiği bir hayat tarzı ve düşünce şekli içindedir.
İnsaf ve adaletle, hakikat kaygısıyla, gereksiz karşıtlık doğurmayacak bir nezaketle meseleleri görmeye ve göstermeye muhtacız.
Hakikati en yüksek değer tanıyan bir fikir terbiyesini kurmamız gerekiyor.
Eğilimleri ne olursa olsun, insanlar hakikati birlikte arayabilmeli, birbirinin bilgisinden, bakış açısından istifade edebilmelidir.
Kimin ne fikri varsa, o fikrin kanıtları aranmalıdır.
Yüksek düzeyde bir muhakemeyle, en azından anlaşmazlık noktalarının niteliği birlikte görülebilmelidir.
Mantıkla halledilebilecek konuya heyecanlar karıştırılmamalı, objektif olgu kanıtlarıyla hükme bağlanabilecek konularda taraflar birbirini fena niyetli olmakla itham etmemelidir."
2004 yılının ilk günlerinde, o zamanlar Yenibosna'da bulunan Nesil Yayınları'nda çalışmaya başlamıştım. Yeni bir başlangıcın, bu yeni çevrede tanıdık yokluğunun tedirginliğini yaşarken -bina için inşaat faaliyetleri ve zorunlu yer değiştirmeler sağolsun- hemen yan masamda, iletişime açık, iyi niyeti her halinden belli bir adam gördüm: Tuğrul Kabaoğlu.
Tuğrul abi, bir yandan Moral FM'de spor programları sunar diğer yandan Moral Prodüksiyon için çalışırken ben de Nesil Yayınları Basın ve Halkla İlişkiler sorumlusu olmuştum.
Tanıştıktan bir süre sonra bizim sohbetleri derinleştiren ise futbol ilgisi ama daha çok tribün ve taraftarlık kültürü oldu. Ona bir gün 24 Nisan 1996'da Souness'ın bayrak diktiği gün Kadıköy'de geçen 17 saatimi anlattım, sonra Tuğrul abi sazı eline aldı.
Beşiktaşlı Tuğrul abi bana hafızasındaki İnönü'yü, Optik Mehmet'i, Alen'i, Jaws Cengiz'i, Kabataş Hakan'ı anlattı. Ben de ona Ali Sami Yen'de geçen günlerimi, Fil Ali'yi, Haldun Üstünel'i, Sarı Edip'i, Maltepelileri anlattım.
2005'in son günlerinde "Babam ve Oğlum" filminin meydana getirdiği fırtınayı beraber hissettik, düşündük ve Türkiye'yi konuştuk.
Filme önce o gitmişti, sonra hararetle tavsiye etti.
Pazartesi işyerine geldiğimizde, filmin etkisindeki iki tribüncü olarak iki tribünün karşılıklı yaptığı "siyah-beyaz", "sarı-kırmızı" tezahüratları gibi "Babammmm - Oğluummm" nidalarıyla stadyum atmosferi oluşturuyoruz.
Zaten hakiki bir tribüncü, yolda yürürken, otobüs durağında beklerken ve her yerde bir şeyler mırıldanır, vücuduyla olmasa da ruhen takımının stadyumundadır!
Tuğrul abiyle Nesil&Moral'de beraber çalıştığımız 3,5 yılda iş hayatıyla ilgili acemiliklerime tam kıvamında müdahaleleri ve yardımlarını gördüm, müteşekkirim...
...Ve sonra yıllar geçti, araya hayatın gaileleri girdi, yüz yüze görüşmek kısmet olmadı.
İnsan yıllardır yüz yüze görüşmediği bir arkadaşıyla, Milli Kuvvetler Caddesine bakan bir mekanda oturup daha dün bir aradaymış gibi kaldığı yerden devam edebilir miymiş?
Geçen hafta bugün bir Balıkesir akşamında bu soruya cevabı verdim: Edebilirmiş.
Tuğrul Kabaoğlu ağabeyimin; eşiyle, muhterem anne ve babasıyla, biricik Çağan'ın en güzel günlerini görmesini dilerim...
13
548
"Divanyolu" programının üçüncü bölümünde konu Erenler Çay Bahçesi, konuk Mustafa Kutlu'ydu.
Sağolsun Mustafa Kutlu hocam, Marmara Kıraathanesi bağlamında ismimi zikretmiş.
1997'de Beyazıt'ta, İstanbul Üniversitesi İletişim Fakültesine başladığımda arkadaşlarla birlikte ilk öğrendiğimiz kültür ortamı Erenler olmuştu, sonra İlesam ve daha sonra Yazarlar Birliği geldi.
Mustafa Kutlu'nun Erenler günlerine yetişemedim ama İlesam ve Yazarlar Birliği'nde çok defa gördüm.
2000'lerin ortalarında fırsat oluştukça önce Pamir Han'daki daha sonra Altan İş Merkezi'ndeki Dergah Yayınları bürolarında kendisini ziyaret ettim.
İstanbul ve kültürel mekânları deyince Mustafa Kutlu'nun ilk 3 deneme kitabından "Şehir Mektupları" ve "Akasya ve Mandolin" önemli kaynaklarım olmuştu.
Sonra her çarşamba onun gazete yazılarını takip etmek bir alışkanlık haline gelmişti. Ve yazıları kesip saklamak.
Yazıları kesip saklayan bir başka isim; kadim dostu ve çalışma arkadaşı Ezel Erverdi'nin önerisi ve tasnifiyle neredeyse 30 yılın köşe yazıları ve dergi yazıları 2014'ten itibaren kitap haline gelmeye başladı. Ve bu yazılarda İstanbul merkezli olanlar bir hayli yer tutuyordu.
Önce 2014'te "Vatan Yahut İnternet" ve "Dem Bu Demdir", 2015'te "Vitrinde Olmak", 2016'da "Bir Demet İstanbul" çıktı.
3 yıllık bir aradan sonra, "Fırtınayı Kucaklamak" ve "Kalbin Sesi ile Toprağa Dönüş" seriyi devamını bildirmiş oldu.
Bu kitapları "Topkapı'dan Topkapı'ya", "Haliç ile Çepeçevre İstanbul", "Boğaziçi", "Üç Konuşma İki Albüm" takip etti ve son 4 yıl içinde hem bu seriye hem hocanın hikaye külliyatına yeni eserler eklendi.
Sağolsun, Küllük, Marmara, Erenler ve İstanbul semtleriyle ben Mustafa Kutlu külliyatından çok şey öğrendim ve öğrenmeye devam ediyorum...
youtu.be/ik26aQDk-ag?si=quuv…
"Eskiden yokluk vardı"
Bir süredir, TRT'deki "Ömür Dediğin" ve özel tvlerdeki benzerlerini buldukça izlemeye çalışıyorum.
Merak ettiğim ise, genelde belde ve köylerde yaşayan belirli bir yaşın üstündeki karı-kocaların en çok kullandığı cümleler, kelimeler, kalıplar, bu kalıplara yükledikleri anlamlar ve vücut dilleri.
En öndeki değil ama sık kullanılanlardan biri "Eskiden yokluk vardı".
Mesela nasıl bir anlam yükleniyor bu ifadeye, her söyleyen aynı anlamı mı yüklüyor?
Bence her söyleyen aynı anlamı yüklemiyor.
Şöyle bir düşündüm 47 yıllık hayatımda neler var; Gedikpaşa'da bir ayakkabı imalathanesi, ben 11 yaşındayken iflas ediyor. Sonrasında baba ve oğullar birlikte İstanbul pazarlarındayız. Sonrasında benim hikayemde kitap yayıncılığı ve eğitimcilik var.
..."Eskiden yokluk vardı" cümlesini kullanan insanların bir kısmı gerçek bir durumu göğüslemeye çalışmış, tıpkı bugün Bayrampaşa'da oturduğu evden başka hiçbir varlığı olmayan benim ailem gibi.
Ha, bizim evde hemen hiç kullanılmamış bir söz bu, yaşananlar ne olursa olsun.
Fakat maalesef şuna kanaat getirdim ki son yıllarda; "Eskiden yokluk vardı" sözünü kullananların önemli bir kısmı, mal-mülk biriktirme hırsıyla çocuklarına ayakkabının, pantolonun, kazağın en ucuzunu, en basitini alan anne-babalar.
75-80'e merdiven dayanan yaşlarda bile bir eve daha-bir arsaya daha-bir tarlaya daha sahip olmaktan başka bir odaklanması olmayan zihniyet yapısı.
Ve bu zihniyette iken, o kalıbı tekrarlamak.
Sayın büyükler, bir tercih yapmışsınız: Biriktirmek ve sadece biriktirmek.
Hayatı renklendirebilecek, çocuklarınızın hayatla ilgili özgüvenini yükseltebilecek her türlü fikre, her türlü teklife "hayır" demişsiniz.
Hayata gerçekten katılma ihtimali-potansiyeli taşıyan ve yakın çevrenizde varlık gösteren en uygun-indirimli etkinliğe bile, "Ne gerek var, ne lüzumu var" diyerek sırt çevirmişsiniz.
Vaziyet bu kadar açıkken, hangi tecrübeyle, hangi hafızayla bu kalıp- cümleyi kullanabiliyorsunuz?
"Nokta-i nazarımızda yani nazar için durduğumuz, üstüne bastığımız noktada sorun var; ayarımız bozulmuş, kaymış; yanlış noktada veya noktalarda duruyoruz."
İhsan Fazlıoğlu - Kendini Bulmak
5
300
Hafıza artık olumsuz sinyaller verneye başladığı için, telefona yeni bir isim kaydederken bağlantıyı kuran ortak tanıdığı da "soyadı gibi" yanına ekliyorum.
Sevgili Brezilyalılar, o uzun isimlerin
kıymetini bilin:
Joao Ramos Edson Arantes Do Nascimento Pele!
Oğlunun vefatından bir hafta sonra hayata veda eden Cem Akaş için sevenleri, yakınları son günlerde çok güzel düşünceler paylaştılar, anılarını kayda geçirdiler.
Eski bir kitap yayıncısı olarak, kitap yayıncılığı dünyasında emek vermiş insanları takip etmeye, hikayelerini öğrenmeye gayret ederim. Merhum Memet Fuat, Fahri Aral, Sabri Koz, Mustafa Kutlu, Selahattin Özpalabıyıklar, Cem Akaş gibi isimleri meslek büyüğüm olarak kabul eder, saygı duyarım.
Cem Akaş'ın 1992'de Yapı Kredi Yayınları'nda başlayan Can Yayınları'nda sona eren editörlük mesaisinin, onunla temas edenlerde kıymetli izler bıraktığı çok açık.
Bu izlere ben de küçük bir katkıda bulunmak isterim.
Cem Akaş'la iki görüşmem oldu, birincisi 2000'lerin ortalarında Radikal-Kitap'ın yılda bir yayın dünyası bir araya getirdiği davetlerin birindeydi.
İkincisi ise 2012 yılında bir kitap fuarında. "Eski İstanbul Kahvehaneleri"nin yeni çıktığı günlerdi
Sanırım, kitap o günlerde -haftada bir veya ayda bir- çıkan kitap eklerinde eleştirildiği-tanıtıldığı için
Cem Akaş'ın dikkatini çekmişti.
Bu ikinci görüşmede "isminizi son günlerde çok duyuyorum" deyişi beni mutlu etmişti.
Sonrasında adaşlığımıza işaret ederek, yayın dünyasındaki "Cem" bolluğundan bahsetmişti :)
Cem Akaş 34 yıllık editörlük-yayıncılık geçmişiyle ve kitaplarıyla kültür dünyamızın unutulmaz isimlerinden biri olacak.
Yakınlarına, sevenlerine sabırlar dilerim.
Geçtiğimiz pazartesi akşamı, TRT 2'de "Divanyolu" programında İbrahim Gerçik'in konuğu olmuş, Orhan Kemal İl Halk Kütüphanesinde, "Marmara Kıraathanesi: Beyazıt'ta Bir Hayat Sahnesi" üzerine konuşmuştuk.
Söyleşi, TRT Youtube kanalında yayında...
youtu.be/sjRxxAWv564?si=I4Y_…
1 Kasım 1958'de İstanbul'da nihayete eren Yahya Kemal'in hayatı 1884 sonlarında Üsküp'te başlamıştı.
1902'den 1911'e dek Paris'te eğitim+flanörlük dönemi.
Sonrasında İstanbul'da, Darülfünun'da öğrencilerini büyüleyen ders anlatımıyla hocalık yılları.
Cumhuriyet'ten birkaç yıl sonra sırasıyla Varşova, Madrid ve Karaçi'deki elçilik görevleri.
Ve hep İstanbul'a dönen, nereye giderse İstanbul'a dönmeyi seven bir şair...
Eğitim süreçlerinde çoğumuz onu sadece şair olarak tanırız, oysa Yahya Kemal, "mektepten memlekete" yürümeyi sadece şiirleriyle değil, düz yazılarıyla-sohbetleriyle-dersleriyle sürdürmüş, eşi az bulunur bir kültür yorumcusudur.
Önce talebesi sonra yakın dostu ve hatta eserleriyle "Boynuz kulağı geçer"in Türk kültür tarihindeki müstesna örneği Ahmet Hamdi Tanpınar'ın cümleleriyle analım bugün Yahya Kemal'i:
"Edebiyat fakültesine yazıldığım zaman ilk önce tarihe sonra da felsefeye devam etmek istemiştim.
Fakat Yahya Kemal'in edebiyatta hoca olduğunu işitince oraya girdim. Yahya Kemal'in derslerini dinledikçe içimdeki karışık dünya, nizamını buldu."
(Ahmet Hamdi Tanpınar - Yaşadığım Gibi)
"Sohbet, Yahya Kemal'in düşüncesinin laboratuvarıydı.
Meselelerin zaptettiği bu zihin, konuşurken bulur, geliştirir, yoğururdu.
Kendisini tekrarlamaktan çekinmediği için aynı sohbeti ayrı ayrı muhitlerde yapardı. Ve daima buluş halinde olduğu için hiç de ilk şekliyle gelmezdi."
Balıkesir, Bandırma dönüşü Bursa otogarındayız.
Bursa'nın yerel gazeteleri ayakta, yola devam ediyor, böyle gördüğüme sevindim.
6
242
Bu akşam saat 19.00'da, TRT 2'de, İbrahim Zeyd Gerçik'in hazırlayıp sunduğu "Divanyolu" programının konuğu olup, 1957 imar hareketiyle ortadan kaybolan Küllük'ün mirasını 1984'e kadar sürdüren Beyazıt'ın kültür durağı Marmara Kıraathanesi'ni konuşacağız. @trt2tv
"Ziya Gökalp, bizim en büyük otodidaktlarımızdan biridir.
Hemen bütün memleketlerde büyük adamlar kendi kendilerini terbiye ederek yetiştirirler.
Okul, ele bir anahtar verir. Bu anahtarı kullanarak bilim kapılarını açmak herkesin işi değildir."
Kazım Nami Duru
11
319


















