Mirovê pîs namire.
Bi mirovê xayîn re megere.
Çavê reş ne hewceyî kilê ye.
Beza hespê, namûsa siwarê xwe ye.
Kurmê darê ne ji darê be, dar nakeve.
Gotinên pêşiyan
Wêne: Hişê Çêkirî - HÇ (AI)
🤖 Made with AI
@grok
Ev gotinên pêşiyan (peyvên pêşiyan) yên Kurdî ne, û hemû li ser dilsozî, xayîntî û pêbaweriyê ne. Bi kurtasî:
"Mirovê pîs namire": Mirovê xirab zû nemire; xirabî mirovan dixe nav jiyaneke dirêj, û ew ji xelkê re dibe bela.
"Bi mirovê xayîn re megere": Bi kesê xayîn re mehevse û hevaltiyê neke, ji ber ku ew dikare te jî bifiroşe an bixapîne.
"Çavê reş ne hewceyî kilê ye": Mirovê ku bi xwezayî xweşik an bi rûmet e, ne hewceyî xemilandin û xwe-xweşkirinê ye; qedr û qîmeta rastîn ne ji derve ye.
"Beza hespê, namûsa siwarê xwe ye": Hesp çiqas bi rêve be, wê rûmeta siwarê xwe biparêze; yanî heval, xizmetkar an hevalbend divê ji kesê ku wî diparêze re dilsoz bimîne.
"Kurmê darê ne ji darê be, dar nakeve": Dar tenê dema ku ziyan ji hundir were dikeve; yanî xetereya herî mezin ji nav xwe, ji xayînên hundirîn tê, ne ji dijminê derve.
Mijara giştî: Hemû li ser girîngiya dilsoziyê, hişyarbûna li hember xayîniyê û ew rastiyê ne ku ziyana herî mezin gelek caran ji nav malbat, civak an hevaltiyê tê.
1
1
7
Brahîmê Alûcî براھیمێ ئالووجی retweeted
Replying to @brahimaluci
Na, na, Mamoste. Kurd ne evqas xerab in. 😊
Rabûn û rûniştin a Kurdan ji tevger a gelên din yê bindest ne gelekî cûda ye. Bindestî nexweşîyek gelekî dijwar e.
Silav û rêz.
17
Brahîmê Alûcî براھیمێ ئالووجی retweeted
Ji Hejmara 22an A The Raising of Kurds
JI EVÎNA ROJÊN KEVIN
EZ Û MIHEMED ARÎF CIZÎRÎ
Konê Reş nivîsî✍️
📍theraisingofkurds.com/ji-evi…
#mihemedarifcizîrî #lehengênkurd #magazine #kurdish #london
🤖 Made with AI
Brahîmê Alûcî براھیمێ ئالووجی retweeted
Ku: Tirliyê çavzer
Lat: Burhinus oedicnemus
En: Eurasian Stone-curlew
Tr: Kocagöz
Bismil
Reftara hevpar (collective behaviour): Awayê tevgerê yê komekê; gava gelek kes bi heman rengî tevdigerin, mînak girseyek di xwepêşandanê de.
Navê hevpar (collective name): Navekî ku ji bo komek tiştan an kesan tê bikaranîn, ne tenê takekesek, mînak "keriyek", "komek".
Derhişiya hevpar (collective unconscious): Têgeha Carl Jung; qatê derûnî ya kûr a ku hemû mirov parve dikin, bi arketîp û sembolên hevpar.
Bîra hevpar (collective memory): Tiştên ku civakek bi hev re tîne bîra xwe, wekî dîrok, trawma û kevneşopî.
Hişê hevpar (collective intelligence): Aqilê ku ji hevkariya gelek kesan derdikeve û ji hişê tekane zêdetir e.
Şîkara hevpar (collective dynamics): Şîkara komê; çawa takekes di nav komê de bandorê li hev dikin. Têbînî: "şîkar" bi gelemperî wateya nêçîrê dide, ji ber vê yekê "şîkara hevpar" dê rasttir be.
Nivîsera hevpar (collective author): Nivîskarekî komî an gelek kesên ku bi hev re berhemek nivîsandine.
Hewla hevpar (collective effort): Keda ku gelek kes bi hev re ji bo armancekê dikin.
Zanîna hevpar (collective knowledge): Zanyariya ku ji aliyê komek an civakekê ve tê parvekirin û hilanîn.
Wêne: Hişê Çêkirî - HÇ (AI)
@grok
Ev nivîs lîsteyek ji têgehên "hevpar" (collective) e, bi wateyên wan ên bi Kurdî. Hemû li ser yek fikrê ne: tiştên ku komek an civakek bi hev re parve dike, dike an çêdike, ne takekesek.
Têgeh dikarin li çend beşan werin dabeşkirin:
Tevger û têkilî: reftara hevpar (tevgera girseyê), şîkara hevpar (çawa takekes di nav komê de bandorê li hev dikin).
Hiş û zanîn: derhişiya hevpar (Jung), hişê hevpar (aqilê komê), zanîna hevpar (zanyariya parvekirî).
Bîr û dîrok: bîra hevpar (dîrok, trawma, kevneşopî).
Ziman û berhem: navê hevpar (wekî "kerî", "kom"), nivîsera hevpar (gelek nivîskar).
Kar: hewla hevpar (keda bi hev re ji bo armancekê).
Têbîniya li ser "şîkar" jî rast e: "şîkar" bi gelemperî nêçîrê tîne bîra mirov, ji ber vê "dînamîka hevpar" an "tevgera komê" dibe ku ji bo "collective dynamics" bêtir guncav be.
Brahîmê Alûcî براھیمێ ئالووجی retweeted
Replying to @brahimaluci
Çi fêde? Lê dîsa jî, ev nîşana azadiya hundurîn û lihevhatina bi xwe re ye. Lê di vê serdemê de kesên ku dengê xwe dernaxin nayên dîtin. Ji ber vê yekê, divê em hinekî din bi biryar bin û mafê xwe biparêzin; ji bo vê jî divê em dengê xwe bilind bikin. Li gorî min :)
Brahîmê Alûcî براھیمێ ئالووجی retweeted
Replying to @brahimaluci
Rast e, Kurd di vê mijarê de mixabin gelek mutewazî ne.
Brahîmê Alûcî براھیمێ ئالووجی retweeted
Nezîreya Şox û Şengê
Nezîre ji zimanê erebîyê tê. Wateya wê ya ferhengî hinkûf, deng, wekok e. Di îstîlahê de dema helbestvanek helbesteka helbestvanekî dî ko jê hez dike deyne li ber xwe û bi heman awa, beşavend, pîvan û redîfê helbesteka dî çêbike ji bo wê helbestê “nezîre” tê gotin. Nezîre ji wêjeya farsê derbasî wêjeyên dî bûye.
Nezîreyên ko ji boyî tinazê, tinazpêkirinê jî hene. Ji nezîreyên bi vî rengî re “tehzîl” yan jî “hezl” tê gotin.
Her çiqas ne heddê min jî be ko ez di der barê qesîdeyên Mewlana de behsa nezîreyê jî bikim, lê ji ber evîna min ya di der barê wî de bêhemdê xwe weke “nezîre” hin peyv ji devê min derketin.
Heke ev peyvana wek nezîre bêne navdan pêwîst e wê hingê ez lêborîna xwe ji giyanê cenabê Mewlana bixwazim û jê re bibêjim ko:
“Seyda, ji ber ko ez gelik ji te hez dikim, destûrê bide min ko hin peyvên min yên bêqedr li cem yên te bin, dibe ko Xwedê min bide xatirê te.”
Ez ê serê pêşî qesîdeya Mewlana Cizîrî pêşkêş kim, pişt re nezîreya xwe ya ku min li ber wê amade kiriye.
Şox û şengê zuhrerengê
Dil ji min bir, dil ji min
Awirên heybetpilingê
Dil ji min bir, dil ji min
Wê şepalê miskê xalê
Dêmdurê gerdenşemalê
Cebheta biskan sema lê
Dil ji min bir, dil ji min
Zulf û xalan nûn û dalan
Wan ji min dil bir bi talan
Goşeyê qewsê hilalan
Dil ji min bir, dil ji min
Dêm nedîrê bo ‘ebîrê
Xemrî û gîsû herîrê
Sîne kir amancê tîrê
Dil ji min bir, dil ji min
Surşirînê nazenînê
Kuştim û nakit yeqînê
Wê bi çengala evînê
Dil ji min bir, dil ji min
Fetl û taban da xuraban
Ebleq û cohtê şebaban
Dame ber pence û kulaban
Dil ji min bir, dil ji min
Xweşxeramê ez xulamê
Nazikê şîrînkelamê
Tûtiya eywanmeqamê
Dil ji min bir, dil ji min
Mahirûyê miskiboyê
Surpilingê şêrixûyê
Wê bi zulfa şubhê goyê
Dil ji min bir, dil ji min
Herdu weşman naz û xeşman
Kê ji ber wan ‘eql û hiş man
Sa’eta min dî bi çeşman
Dil ji min bir, dil ji min
Mahitabê afitabê
Dêm ji roj û şeb niqabê
Xweş bi çengal û kulabê
Dil ji min bir, dil ji min
Serwinazê serferazê
Şubhê zêr remza mecazê
Dame ber çakûç û gazê
Dil ji min bir, dil ji min
Bejn û bala tûx û ‘ala
Min kirin vêk ra mutala
Çîçeka terhîn-i wala
Dil ji min bir, dil ji min
Mîrê xazî şîrê tazî
Vêk-i ran min dî bi bazî
Kir li me j’ xeflet ve gazî
Dil ji min bir, dil ji min
Şîr û xişt in zulf û qişt in
Hin veşarin hin vehiştin
Pehlewanan dest vemiştin
Dil ji min bir, dil ji min
Rohniya çehvên Melayî
Ew tecellaya te dayî
Ya ji Ehmed dil revayî
Dil ji min bir, dil ji min
Nezîreya Min
Wê delalê, çaf-xezalê,
Dil ji min bir, dil ji min.
Hûrîya sahib-cemalê,
Dil ji min bir, dil ji min.
Ez vebestim, girtî destim,
Wê dema bo dîtnê xwestim,
Teşbîhê dûpişkê gestim,
Dil ji min bir, dil ji min.
Berzelingê, zîvî-singê,
Dil-kuça hişkûbiringê,
Wê bi bimba û tifingê,
Dil ji min bir, dil ji min.
Şubhê şêran, tevr û bêran
Mal li min wê kirye wêran,
Hem bi şûr û tîr û kêran,
Dil ji min bir, dil ji min
Xwîn-şirînê, l’şaneşînê
Zulf bi helqe çîn bi çînê,
Ez kirim Mem ew xwe Zînê,
Dil ji min bir, dil ji min.
Min ji meylê, kirye weylê
Rondikên min şubhê seylê,
Dilbera teşbîhê Leylê,
Dil ji min bir, dil ji min.
Wê emîrê, zulf-herîrê,
Sahiba text û serîrê,
Em neanîn qet li bîrê,
Dil ji min bir, dil ji min.
Ya bisawir, şubhê lawir,
Nêrî min herwekî gawir,
Ew dema da min wê awir,
Dil ji min bir, dil ji min.
Bêhnî-mawer, ew dilawer,
Kuştim û hêj nake bawer,
Rû wekî şemsa di xawer
Dil ji min bir, dil ji min.
Wê ji kerbê, danî derbê,
Hem bi talîm û bi cerbê,
Wek ketî nav ceng û herbê,
Dil ji min bir, dil ji min.
Wê cebînê, reng-qinînê
Kirme şubhê har û dînê
Wê kena wek hingivînê,
Dil ji min bir, dil ji min.
Xuy-firingê, sing bi singê,
Hate min her wek pilingê
Wextê şûr rakir wê hingê
Dil ji min bir, dil ji min.
Nav ziravê, kim silavê
Nayêt ew zêr û diravê.
Bêhn ji mawerd û gulavê.
Dil ji min dil ji min.
Dêm ji nûrî, ez bigorî,
Sen’eta wî Rebbê Jorî,
Ya qirik mercan û morî
Dil ji min dil ji min.
Bejn û balê, ket xiyalê
Xunçe-leb hem dêm-bixalê,
Ya bi umrî çarde salê,
Dil ji min bir, dil ji min.
Wê kubarê, cilwedarê,
Din-bira dîtin-hezarê,
Kuştim û nabêje “jarê!”
Dil ji min bir, dil ji min.
Ku bi rêket, ew milêket
Gul bi deste deste jêket,
Wê dema çavê mi pêket
Dil ji min bir, dil ji min.
Xanûmanê, bêîmanê,
Qadirî xist êş û janê,
Dilbikul da ber nîşanê,
Dil ji min bir, dil ji min.
-------------------------------
Seyda min nezîreya te xwend. her carî seet xweş min gelekî eciband. bi rastî ku berya niha ew helbest nexwendibana min ê gotibana ev jî dewama hesbesta Melê ye.
bi xatirê te...
Ekrem Osman Dest xwesh bin mamoste!.
Dibêjin, Cat Stevens (Yûsif Îslam) gotiye: “Berî ku ez bibim misilman, ku min misilman nas bikirana, ez ê qet nedibûma misilman.”
Bi heman awayî, kurdbûn jî di nav kurdan de pir zor û zehmet e. Hemû sazî, dezgeh û partî xwe nûnerê rastî yê kurdan dibînin, serok û rêberê xwe jî weke pêxemberê kurdan dibînin û di xwe de wî mafî dibînin ku yên ne li ser fikr û ramana wan û serokê wan nin; wan weke cahş û xayîn bi nav bikin. Henek, qerf û tinaziyên xwe bi şêx û holdarî (terîq û terîqat) û mirîdan (peyrew) dikin, lê bi sedan carî ji wan xerabtir in.
Dinya û alem serok û rêberên xwe dikin qurbana welatê xwe, em welatê xwe dikin qurbana serok û rêberên xwe.
Serokê xelkê ji bo gel (milet) e, lê li cem me gel ji bo serok e.
@grok
Ev nivîs di bingeha xwe de rexneyeke tûj li raman û hizra siyasî û rêxistinî ya nav kurdan e. Têkeliya fikr û ramanên wê wiha ye:
1. Gotina Cat Stevens wekî mînak Cat Stevens dibêje ku ew bi dîtina misilmanên xwe, ne bi xwendina Quranê, dê ji Îslamê dûr bikeve. Nivîskar vê wekî analojî bi kar tîne: wekî ku tevgera misilmanan dikare mirov ji Îslamê dûr bixe, tevgera kurdan jî dikare mirov ji kurdbûnê dûr bixe.
2. Rexneya sereke: tekez û dogmatîzm
Her sazî, partî û dezgeh xwe "nûnerê rastî" yê kurdan dibîne.
Serokan wekî pêxember dibînin, yên ku bi wan re nakokin jî bi "cahş" û "xayîn" tînin ser ziman.
Ev kes henekê xwe bi şêx û mirîdan dikin, lê bi xwe jî heman tişt dikin, hetta xerabtir.
3. Berevajîbûna bi miletên din re Miletên din serok û rêberên xwe dikin qurbanê welat, lê kurd welat dikin qurbanê serokan.
4. Encam Serok divê ji bo gel be, lê li cem kurdan gel ji bo serok e.
Kurteya kurt: Nivîskar tiştê ku wekî "ola serokperestiyê" û berpirsyartiya tune ya nav siyaseta kurdî dibîne rexne dike: dogmatîzm, hevdu xayînkirin, û girêdana kor bi kesan, ne bi welat û gel.
Brahîmê Alûcî براھیمێ ئالووجی retweeted
KESKESORA KURDÎ
Edebîyat ber, bereket û tesediqa zimên e...
...esas bigirin şîyîra Kawa Nemir alî taybetîyên şîyîra modern ve ji a Berken Bereh, Ajen Arî û Rênas Jîyan pêşdetir û balkêştir e.
substack.com/@cihanroj1/note…
cihanroj2.blogspot.com/2026/…
Brahîmê Alûcî براھیمێ ئالووجی retweeted
Festîvala Fîlman a Bogazîçî bi fîlmê 'Ummu Gulsum' dest pê kir
⬇️
diyarname.com/news.php?Idx=6…
#BoğaziçiFilmFestivali #BoğaziçiFF #BFF2026 #AltınYunus #Sinema @BogaziciFF @oguzcemil1
Brahîmê Alûcî براھیمێ ئالووجی retweeted
Bi qupîna tivinga yekemîn re
Pîrekan lîland û min qîr kir:
Gundîno rabin serhildan e...
Piştî ku me diyarê
li pêşiya mala derbas kir
Em li çi binerin!
Di navbera du êlan de
şer û kuştin û talan e...
Ferhadê Içmo (1960-2017)
Brahîmê Alûcî براھیمێ ئالووجی retweeted
Çend têbinî û rexneyek li ser romana 'Bazbenda Dayê'
⬇️
diyarname.com/nivis/cend-teb…
#Nivîs #Gotar #Pirtûk #PirtûkênKurdî #Roman #Ziman #Qunciknivîskar #HogirBerbir @hogirberbir
Dema ku gaza metanê ji kontrolê derdikeve! Em herin cem nûçegihanê xwe🎙️🤓
#zaroktv #kurmancî #zimanêkurdî #xwezayaxirab






















