Olaf Spanjaart

De huidige politieke chaos "overkomt" ons niet, het is een symptoom van een achterhaald politiek stelsel uit vervlogen tijden. Er is nu zeer dringend een ingrijpende staatsrechtelijke modernisering nodig. Hieronder leg ik uit in 10 punten uit hoe dat moet: 1. Er komt zo spoedig mogelijk een formatiewet met dwingende termijnen zoals in Griekenland, Israël en andere landen. Binnen 4 weken geen kabinet dan verplicht nieuwe verkiezingen! De huidige ouderwetse manier van formeren beloont gedrein, getreuzel en resulteert in eindeloos geneuzel. Als er een deadline is, kan het allemaal ineens wel snel, zo blijkt in andere landen. Eventueel krijgt de grootste partij bij de tweede verkiezingen na 4 weken een "grootste partijbonus" van bijv. 25 zetels om de ontstane impasse te doorbreken. Kiezers weten dan vooraf dat dit kan gebeuren en dit dwingt tot focus en een hoge opkomst. 2. De rol van de Raad van State wordt drastisch ingeperkt. De benoemingsprocedure wordt democratischer en het Koningshuis maakt geen deel meer uit van de Raad van State. De Afdeling Bestuursrechtspraak wordt zo spoedig mogelijk ondergebracht bij de civiele rechter. 3. De Algemene Bestuursdienst (ABD) wordt per direct ontmanteld wegens strijd met Artikel 3 van de Grondwet. De ABD is een achterhaald idee dat in de praktijk heeft geleid tot een "Staat in de Staat", een gesloten baantjescarroussel leidend tot zelfgenoegzaamheid, complacency en gebrekkige afrekenbaarheid in het openbaar bestuur. Iedereen moet in aanmerking kunnen komen voor dergelijke belangrijke bestuurlijke posities, niet slechts de ABD bestuurders-kaste die elkaar continu de bal toespeelt. 4. De Eerste Kamer (75 zetels) wordt gefuseerd in de Tweede Kamer (150 zetels) en de Tweede Kamer wordt uitgebreid naar 200 zetels. Denemarken, Zweden, Noorwegen deden dit al vele decennia geleden. Er wordt een gematigd districtenstelsel ingevoerd om de 200 volksvertegenwoordigers te kiezen. Ze krijgen goede ondersteuning. 5. De NPO wordt afgeschaft (en eventueel later opnieuw opgericht zoals Griekenland deed). De 2-3 grote mediaconcerns die de Nederlandse media vrijwel geheel domineren worden verplicht opgesplitst door de overheid. Er komt strengere anti-kartel wetgeving zeker voor media-bedrijven om de pluriformiteit te herstellen en te waarborgen. 6. Invoeren bindend correctief referendum en een direct gekozen @MinPres en invoeren direct door de bevolking gekozen burgemeester zoals vrijwel in de hele Westerse wereld het geval is. Een burgemeester dus die verantwoording aflegt aan de inwoners van de gemeente en niet aan zijn/haar Haagse politieke bazen. 7. De overheid wordt fors gesaneerd om kosten te besparen en de dynamiek terug te brengen in de economie. SER, CPB, SCP, COA, Planbureau voor de Leefomgeving en allerlei overbodige raden en achterhaalde corporatistische overlegorganen worden per direct afgeschaft en ontmanteld. 8. Ministers selecteren en benoemen voortaan zelf hun top-ambtenaren als ze aantreden op een departement zoals in de rest van de wereld ook het geval is zodat veranderingen die door de kiezer worden verlangd ook effectief doorgevoerd kunnen worden. 9. De Provincie is een overbodige bestuurslaag geworden op zoek naar bestaansrecht. Overweeg om de 12 provincies terug te brengen tot 4 of 5 regio's met gekozen regio-parlementen en een direct gekozen regio-gouverneur. Betaal deze mensen dan ook normaal want PS leden worden nu zwaar onderbetaald. 10. De Grondwet uit 1983 wordt grondig herzien en gemoderniseerd. Het rapport "Lage Drempels, Hoge Dijken" van Johan Remkes biedt daarvoor veel goede aanknopingspunten. Rol Koningshuis wordt in de nieuwe Grondwet louter ceremonieel.