Analizując zdarzenie zarejestrowane przez kamerkę nasobną, można dostrzec liczne, konkretne uchybienia proceduralne i materialne. Poniżej najważniejsze z nich, z odwołaniem do obowiązujących przepisów, a na końcu pkt 9 absolutnie kompromitujacy policjantów: 1️⃣ Nieprawidłowe przedstawienie się policjanta § 2 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 8 listopada 2023 r. w sprawie postępowania przy wykonywaniu niektórych uprawnień policjantów (Dz.U. 2023 poz. 2535): Policjant, który przystępuje do czynności służbowych związanych z wykonywaniem uprawnień określonych w § 1 pkt 1, 3, 6 i 7 [m. in. legitymowanie], podaje swój stopień, imię i nazwisko, w sposób umożliwiający odnotowanie tych danych. Policjant podał wyłącznie stopień – naruszył ten obowiązek. Policjantka zrobiła to prawidłowo. 2️⃣ Brak podania przyczyny (podstawy faktycznej) legitymowania Ten sam § 2 ust. 1 nakazuje podać przyczynę podjęcia czynności służbowych. Funkcjonariusze nie podali żadnej przyczyny faktycznej (ani na początku, ani później). Samo powołanie się na „art. 15 ustawy o Policji” nie wystarcza – musi być konkretna przyczyna (podejrzenie wykroczenia, podobieństwo do poszukiwanego, ustalenie świadka zdarzenia itp.). 3️⃣ Brak podstawy prawnej i faktycznej do legitymowania w ogóle Art. 15 ust. 1 pkt 1 ustawy o Policji w związku z art. 14 – prawo do legitymowania przysługuje tylko w ramach konkretnych czynności służbowych (rozpoznawanie, zapobieganie i wykrywanie przestępstw/wykroczeń, poszukiwanie osób ukrywających się lub zaginionych itd.). Utrwalone orzecznictwo Sądu Najwyższego i stanowisko RPO: art. 15 ust. 1 pkt 1 nie stanowi samodzielnej podstawy do legitymowania. „Rutynowe”, „profilaktyczne” czy „bo tak” legitymowanie jest bezprawne. W opisie brak jakiejkolwiek podstawy – czynności od początku były bezprawne. 4️⃣ Naruszenie zasady najmniej uciążliwego wykonywania czynności Art. 15 ust. 6 ustawy o Policji: Czynności wymienione w ust. 1 powinny być wykonywane w sposób możliwie najmniej naruszający dobra osobiste osoby, wobec której zostają podjęte. 5️⃣ Szyderczy komentarz („jest pan niemową czy jak?”) Narusza godność i dobre imię (dobra osobiste chronione m. in. art. 23 Kodeksu cywilnego oraz art. 15 ust. 6 ustawy o Policji). Stanowi element niedopuszczalnej presji psychicznej. 6️⃣ Naruszenie strefy osobistej/intymnej (do 45 cm) w celu wywarcia presji Forma nękania i naruszania dóbr osobistych. Nie mieści się w granicach proporcjonalnych i najmniej uciążliwych działań. 7️⃣ Polecenie przejścia w inne miejsce bez podstawy prawnej Polecenia określonego zachowania się są dopuszczalne tylko w granicach niezbędnych do wykonywania legalnych czynności służbowych. Przy braku podstawy do interwencji – polecenie było bezprawne. 8️⃣ Użycie siły fizycznej bez ostrzeżenia i bez podstawy Art. 34 ustawy z dnia 24 maja 2013 r. o środkach przymusu bezpośredniego i broni palnej: Środków przymusu bezpośredniego można użyć po uprzednim bezskutecznym wezwaniu osoby do zachowania się zgodnego z prawem oraz po uprzedzeniu jej o zamiarze użycia tych środków. W opisie: spokojnie stojący, milczący mężczyzna – brak przesłanki do pominięcia wezwania i ostrzeżenia. Dodatkowo, skoro sama czynność (legitymowanie/polecenie przemieszczenia) była bezpodstawna, użycie siły było bezprawne. Konsekwencje: Naruszenie nietykalności cielesnej (art. 217 KK) – jeśli siła była nielegalna. Potencjalne przekroczenie uprawnień lub niedopełnienie obowiązków (art. 231 § 1 KK) – funkcjonariusz publiczny działa na szkodę interesu prywatnego (do 3 lat pozbawienia wolności). 9️⃣ ‼️NAJWAŻNIEJSZE‼️ Wyrwanie się z uchwytu Jeśli chwyt był bezprawny (brak podstawy + brak ostrzeżenia), obywatel co do zasady nie popełnia przestępstwa z art. 222 KK (naruszenie nietykalności funkcjonariusza) ani art. 224 KK (utrudnianie czynności). Obrona przed bezprawnym działaniem funkcjonariusza publicznego nie jest karalna.