28η Οκτωβρίου 1940, γιατί νικήσαμε. 1) Η πολεμική προετοιμασία. Η νίκη οφείλεται πρωτίστως στην άρτια πολεμική προετοιμασία των ετών 1936-1940. Το καθεστώς Μεταξά ήρε τον διχασμό δεκαετιών, πήρε έναν διαλυμένο στρατό από τα συνεχή πραξικοπήματα βενιζελικών και βασιλοφρόνων και έφτιαξε έναν ενιαίο αξιόμαχο στρατό με αποκλειστική δέσμευση στο κράτος-έθνος. Η κοινωνία είχε ομοφρονήσει. 2) Ο γεωπολιτικός προσανατολισμός. Ο Μεταξάς ήταν πλέον οπαδός των δυτικών θαλασσίων δυνάμεων. Από το 1934 ανέφερε ότι η Ελλάδα είναι «θάλασσα περιβαλλομένη υπό ξηράς» και αυτονόητα στο πλευρό της θαλάσσιας Μεγάλης Βρετανίας. Η μεταβολή της 4ης Αυγούστου 1936 έγινε για έναν λόγο: να προετοιμάσει την χώρα για τον επερχόμενο πόλεμο στο πλευρό των Συμμάχων. Η απόφαση για το ΟΧΙ ήταν δεδομένη από το 1936. 3) Η οργανωτική ένταση του καθεστώτος. Η πολεμική κινητοποίηση της κοινωνίας με τα συλλογικά έργα, την ελληνοκεντρική ιδεολογία, την ΕΟΝ που έβγαλε την νεολαία στην ύπαιθρο και της έδωσε βασική στρατιωτική εκπαίδευση, οι συχνοί έρανοι, ο κεντρικός συντονισμός και η εσωτερική ένταση της χώρας επί 4 έτη υπήρξαν βασικοί παράγοντες της νίκης. Η κοινωνία είχε μάθει να κινητοποιείται. 4) Η ανθρωπογεωγραφία. Το 1940 ήμασταν ακόμη αγροτικός πληθυσμός, μαθημένος στις κακουχίες. Αγρότες, κτηνοτρόφοι και αλιείς είναι σκληροτράχηλοι με αντίληψη των φυσικών φαινομένων. Αξιόπιστη εναλλακτική είναι οι βιομηχανικοί εργάτες που έχουν αυξημένη πειθαρχία και τεχνικές γνώσεις (γερμανικός και σοβιετικός στρατός). Εδώ η διαφορά με το 1974, όταν ο αστικός πληθυσμός ήταν πλειονότητα. 5) Η συνοχή των μονάδων. Οι πολεμιστές μάχονται για την πατρίδα, αλλά και για τους συμπολεμιστές δίπλα τους, την μικρή ομάδα, όπως έχουν δείξει μελέτες για τον Β΄΄ΠΠ. Οι ελληνικές δυνάμεις αποτελούνταν από τοπικές μονάδες με πολλούς συγγενείς και γνωστούς. 6) Η Βόρειος Ήπειρος. Ο ελληνικός στρατός πολεμούσε στην Βόρειο Ήπειρο, την οποία απελευθέρωνε ξανά και γινόταν δεκτός από τους αλύτρωτους Βορειοηπειρώτες, γεγονός που ενίσχυε την μαχητικότητά του. 7) Οι πέμπτες φάλαγγες. Το καθεστώς εξουδετέρωσε τις πέμπτες φάλαγγες των γερμανόφιλων, σοβιετόφιλων και σλαβόφωνων στασιαστών με αυστηρά μέτρα. Οι γερμανόφιλοι πυρήνες συνελήφθησαν, το ΚΚΕ είχε διαλυθεί, οι σλαβόφωνοι τελούσαν σε καθεστώς αυστηρού ελέγχου και συμμόρφωσης. Μία νίκη δεν είναι αυτονόητη, το 1940 το έθνος έκανε ό,τι έπρεπε.